Door de methodieken de bibliotheek niet meer zien
Een luchtige zoektocht naar orde in de chaos
Laatst zat ik in een vergadering waar het woord “outreachend werken” viel. Ik viel bijna van mijn stoel van pure afschuw. Waarom deze vreselijke Engels-Nederlandse taalbastaard erin werd gegooid is mij een raadsel. Juist wij, als hoeder van taal en cultuur, zouden toch beter moeten weten? Maar het illustreert een groter probleem in onze sector: onze onverzadigbare honger naar hippe methodieken, termen en concepten.
De methodiekensoep
Laten we eerlijk zijn: we zijn verslaafd aan nieuwe methodieken. En net zoals bij elke verslaving, beginnen we met kleine doses. Eerst was het “van aanbod- naar vraaggericht werken” (dat was nog redelijk te behappen). Toen kwam de community librarian om de hoek kijken. Daarna volgde een tsunami aan termen: Third Space, OF/BY/FOR ALL, Design Thinking, co-creatie, en nu horen we steeds meer over ABCD.
De ironie wil dat we vaak maar een fractie van deze methodes daadwerkelijk toepassen. Noem een brainstormsessie “Design Thinking workshop” en voilà – je bent helemaal bij de tijd! Dat je eigenlijk maar één klein onderdeeltje uit een complete methodiek gebruikt, is een detail dat we graag vergeten.
Het bibliotheek-eigenwijs-syndroom
Wat onze sector werkelijk uniek maakt, is onze vastberadenheid om het wiel 600 keer opnieuw uit te vinden. Elke bibliotheek is immers “mega uniek”, elke provincie heeft zijn eigen context, en dus moet elke methodiek voorzien worden van ons eigen sausje.
Misschien komt dit omdat we een talige sector zijn die altijd diep nadenkt over de betekenis van woorden en concepten. Of misschien willen we gewoon allemaal heel graag ons eigen stempeltje drukken. Het resultaat is in ieder geval een absurde soep aan verschillende benamingen en afkortingen die zelfs voor doorgewinterde bibliothecarissen nauwelijks bij te houden is.
Methodiekenkeuze op basis van… hype?
We kiezen vaak voor een methode omdat deze hip is, niet omdat deze werkt. Terwijl de keuze voor een methodiek eigenlijk een bewuste afweging zou moeten zijn, gebaseerd op beschikbare tijd, budget, gewenste uitkomst en – niet onbelangrijk – de bereidheid om daadwerkelijk ander gedrag te gaan vertonen of de dienstverlening aan te passen.
Want echt, wat is nu het nut van een prachtige participatieve methode als je vervolgens niets doet met de input van gebruikers? Of van een dure Design Thinking training als je vervolgens weer vervalt in oude gewoontes?
Een oproep tot samenwerking
Laten we samen orde scheppen in deze methodiekenchaos. Niet door nóg een toolbox, praatplaat (nog erger: kletskaart) of inspiratiegids te maken die niemand leest, maar door een praktische wegwijzer te ontwikkelen die antwoord geeft op de vraag: welke methode gebruik je wanneer en met welk doel?
Een oproep tot samenwerking
Laten we samen orde scheppen in deze methodiekenchaos. Niet door nóg een toolbox, praatplaat (nog erger: kletskaart) of inspiratiegids te maken die niemand leest, maar door een praktische wegwijzer te ontwikkelen die antwoord geeft op de vraag: welke methode gebruik je wanneer en met welk doel?
Ik zoek mensen uit de sector die:
- Gebruik (willen) maken van verschillende methodieken
- Kritisch kunnen kijken naar wat wel en niet werkt
- Pragmatisch zijn ingesteld
- Bereid zijn om samen te werken aan een bruikbare oplossing
- Geen behoefte voelen om het wiel opnieuw uit te vinden
- Vanaf half september ongeveer twee keer kort de tijd hebben om mee te denken
Wie doet er mee? Stuur een berichtje als je deel wilt uitmaken van deze methodieken-ontwarclub. Samen maken we een einde aan de methodiekenchaos – of in ieder geval aan de term “outreachend werken”.
Met verwarde groet,
Caroline Koevoets
P.S. Als je dit een onzinnig initiatief vindt, mag je het ook gewoon zeggen. Dan organiseer ik in plaats daarvan een Design Thinking-workshop om te brainstormen over vraaggerichte co-creatie in de Third Space, gefaciliteerd door een community librarian met een ABCD-aanpak. Outreachend, uiteraard.