De notitie ‘Sectorale HRD-aanpak bibliotheekbranche’ is opgesteld in opdracht van de landelijke regiegroep HRD waarin VOB, KB, SPN en Stichting Bibliotheekwerk samenwerken. In maart wordt de notitie (met de ondertitel ‘werkdocument’) in vier VOB regiobijeenkomsten besproken om input van de VOB-leden op te halen. Centrale vraag is dan: zijn we met deze notitie op de goede weg?
De vernieuwing
De rol van de bibliotheek verandert van de klassieke uitleenbibliotheek die georganiseerd was rondom de collectie naar de sociaal-educatieve bibliotheek die het vooral moet hebben van kennisdeling, netwerken en community-vorming. De nieuwe bibliotheek vraagt om een nieuw soort medewerkers. Deze veranderingen in combinatie met alle arbeidsmarktontwikkelingen leiden ertoe dat de bibliotheken zich niet alleen moeten voorbereiden op uitstroom, maar ook moeten voorbereiden op het vinden en binden van de medewerkers van de toekomst en tegelijkertijd het zittende personeelsbestand moeten blijven ontwikkelen.
De samenwerking
We schetsen in deze notitie het brede palet aan ontwikkelingen die we in de bibliotheeksector zien en geven op hoofdlijn aan wat de HRD-antwoorden zijn. De antwoorden op de bovengenoemde stappen moeten de betrokken spelers (bibliotheken, KB, VOB, SPN, POI’s, Stichting Bibliotheekwerk) afzonderlijk of in gezamenlijkheid geven. Zij hebben zich verenigd in de landelijke regiegroep HRD om de strategie uit te zetten en vervolgens deelplannen uit te voeren met projectgelden.
De uitdaging
De sector openbare bibliotheken staat voor een grote uitdaging op het gebied van arbeidsmarktontwikkeling. Binnen 10 tot 12 jaar zal 43% van het bibliotheekpersoneel de branche verlaten omdat ze de AOW-leeftijd bereiken, ruim de helft daarvan met meer dan 20 jaar werkervaring in de bibliotheeksector. Dit terwijl de werkgelegenheid zich na een fors aantal jaren van krimp de afgelopen vijf jaar heeft gestabiliseerd en het aantal FTE in de periode van 2014 – 2016 zelfs licht steeg. Het is dus van groot belang dat de bibliotheeksector beleid ontwikkelt voor het vervangen van deze grote groep zeer ervaren bibliotheekmedewerkers. Tegelijkertijd is er echter sprake van een krappe arbeidsmarkt en ontbreekt het de bibliotheeksector aan een positief imago als aantrekkelijke werkgever.
Bovengenoemde arbeidsmarktontwikkelingen leiden ertoe dat de bibliotheken zich niet alleen moeten voorbereiden op uitstroom, maar ook klaar moeten zijn voor de medewerker van de toekomst. Dit levert drie uitdagingen op:
- Inzetbaarheid van zittend personeel vergroten d.m.v. leren en ontwikkelen;
- Vinden van vasthouden van nieuw personeel met de juiste kwalificaties en competenties;
- Huidige en verwachte uitstroom in goede banen leiden.
De inhoud
In de notitie geven we een overzicht van wat er op het gebied van HRD is gerealiseerd (en vooral: nog gerealiseerd moet worden) en wat de raakvlakken zijn met andere ontwikkelingen (H3), we beschrijven de ambitie die we met dit plan hebben (H4), geven op hoofdlijn aan wat de rollen en verantwoordelijkheden zijn (H5) en beschrijven voor het onderdeel ‘(bij)scholing’ een stappenplan, waar nu al concreet aan gewerkt wordt (H6).
Download de notitie: Sectorale HRD-aanpak Bibliotheekbranche versie 12-02-2020