Write Watchers

Write Watchers is een schrijverscommunity die sinds 2023 maandelijks bijeenkomt in Bibliotheek Eemland. De groep bestaat uit een mix van ervaren en beginnende schrijvers die samenkomen om te schrijven, te brainstormen, voor te lezen en elkaar te motiveren. De diversiteit is groot: deelnemers van 17 tot 70 jaar werken aan uiteenlopende genres, van fantasy en scenario’s tot familiegeschiedenissen. De bijeenkomsten zijn laagdrempelig en vrijblijvend, en bieden tegelijk structuur en inspiratie. Met gastsprekers en een boekenkast voor Eemlandse auteurs versterkt de bibliotheek het schrijversklimaat in de regio. 

Fatima Essabani, SPN-adviseur LLO: “Deze community van lokale schrijvers sluit perfect aan bij de kernwaarden van de Bibliotheek als de plek voor verhalen, leren en elkaar ontmoeten. Ik denk dat de opzet van Write Watchers andere bibliotheken kan inspireren om schrijvers samen te brengen om het creatieve proces te versterken. 

Wil je ook lokale schrijvers een podium bieden in jouw bibliotheek en hen de gelegenheid geven om elkaar geregeld te ontmoeten? Bibliotheek Eemland laat zien dat dit kan en dat dit in een behoefte vervult. Lees hieronder het volledige artikel dat eerder gepubliceerd is geweest in het Bibliotheekblad om ideeën en inspiratie op te doen. 

Bibliotheek:
Bibliotheek Eemland, Amersfoort

Voor wie:
Voor iedereen die plezier heeft in schrijven of ambitie heeft om een eigen verhaal, roman of scenario te ontwikkelen. 

Met wie:
Opgestart door de bibliotheek in samenwerking met een aantal lokale schrijvers. 

Rol van de bibliotheek:
Plek, Verbinder & Wegwijzer

Write Watchers bij Bibliotheek Eemland

Wie samen schrijft, blijft gemotiveerd

In de Bibliotheek Eemland (locatie Het Eemhuis) in Amersfoort komen sinds ruim een jaar iedere maand gelijkgestemden bijeen. Nee, ze maken geen muziek met elkaar, maar hebben toch iets wat je kunt beschrijven als “gedeelde harmonie” en dat is de productie van teksten om trots op te zijn. Of het nu gaat om een filmscenario, historische roman, fictie of fantasy; de liefde voor schrijven voert de boventoon.

Gewicht in de schaal

Wie zijn Oudgrieks een beetje heeft bijgehouden, weet waarschijnlijk wel dat “bibliotheek” letterlijk betekent: bewaarplaats van boeken. En die staan er dan ook, honderden
of zelfs duizenden boeken, keurig netjes zij aan zij in de bibliotheekkasten. Maar wat gaat er vooraf aan het schrijven van zo’n boek? Slapeloze nachten? Writers blocks? Eenzame uren aan de computer of met schrijfblok en papier? Hopelijk ook blije momenten om het bedenken van treffende woorden of de vondst van die ene mooie zin!

Hoe inspirerend zou het zijn om al die emoties met elkaar te kunnen delen bedacht Karin Horst (specialist leesplezier volwassenen en coördinator Eemlandse schrijvers) ruim een jaar geleden. Zij heeft zelf ook schrijfervaring. Over de vorm waarin dit initiatief vorm moest krijgen, hoefde ze ook niet lang te piekeren: een maandelijkse bijeenkomst binnen de bibliotheek. De gekozen naam – Write Watchers – is een kwinkslag naar de bekende afvalclub – Weight Watchers – waar ook mensen met een gemeenschappelijk doel bijeen komen, namelijk kilo’s verliezen. Bij Write Watchers draait het om deelnemers die bereid zijn flink wat creatief gewicht in de schaal te leggen voor de beoogde tekstproductie en ook oog hebben voor elkaars prestaties en problemen. Iedereen is welkom, van mensen met jarenlange schrijfervaring tot beginnende schrijvers. Die diversiteit was direct duidelijk bij de eerste bijeenkomst in het najaar van 2023 op bibliotheeklocatie Het Eemhuis in Amersfoort.

Aangenaam verrast

Annet de Klerk is een van de schrijvers die vanaf het begin aanwezig zijn bij deze maandelijkse bijeenkomsten. Ze brengt een dosis schrijfervaring mee, want voor haar werk schrijft ze beleidsadviezen. Maar dat is wel een ander genre dan waar ze in haar vrije tijd mee bezig is, namelijk haar familiegeschiedenis. ‘Ik heb al vaker deelgenomen aan schrijfclubjes, vaak betaalde initiatieven. Write Watchers is gratis en ook volledig vrijblijvend. Ik herinner me niet precies of ik een aankondiging las op de website van de bibliotheek of via social media, maar weet nog wel dat ik vrijwel meteen enthousiast raakte. Overigens zonder concrete verwachtingen, maar vanaf de start werd ik aangenaam verrast door de enorme diversiteit. Bijvoorbeeld qua leeftijd: van 17 tot zo halverwege de 70. Ook de schrijfgenres zijn gevarieerd: van fictie en fantasy tot scenarioschrijven, van psychologische roman tot terugblik op het (eigen) leven, van algemene historische roman tot familiegeschiedenis.’

Na een kringgesprek met de deelnemers aan het begin van de avond heeft iedereen de vrije keuze, óf rustig individueel werken met laptop of schrijfblok op een plekje in de bibliotheek, óf met één of meer collega-schrijvers verder brainstormen. Annet vindt het interessant om, over en weer, wat ervaringen uit te wisselen. ‘Bij de start leek het me een beetje lastig omdat we elkaar nog niet goed kenden. Inmiddels, ruim een jaar later, heeft de vaste kern van zo’n twintig schrijvers veel bekende gezichten en is er een onderlinge band ontstaan. Ook nieuwe deelnemers voelen zich hier snel thuis.’

Niets voorschrijven

‘Die vrijblijvendheid was vanaf de start van Write Watchers een bewuste keuze,’ vertelt Jan van Houten (parttime bibliotheekmedewerker bij de Bibliotheek Eemland en ook
professioneel journalist/tekstschrijver). Vrijwel vanaf de beginfase heeft hij de rol van initiatiefneemster Karin overgenomen, en is hij de maandelijkse moderator en begeleider van deze bijeenkomsten voor schrijvers.

‘De hoofddoelstelling van Write Watchers is een ontmoetingsplek voor het delen van schrijfplezier, voor het wederzijds inspireren, ervaringen uitwisselen en elkaar zo nodig motiveren. Vooral voor beginnende schrijvers is het soms lastig een balans te vinden tussen hun schrijfactiviteiten en andere zaken,’ weet Jan uit ervaring. ‘Als je soms even je oor te luisteren kan leggen bij iemand die dit van binnenuit snapt, kan dit een stevige stap voorwaarts betekenen. Maar dat doet iedereen, begrijpelijk, het liefst op zijn eigen manier. Het is niet de bedoeling om vanuit Write Watchers iets voor te schrijven, want werken aan poëzie, proza of een scenario is immers een individueel creatief proces. Daarbij kan het wel plezierig zijn om zo nu en dan te brainstormen met mensen die uit ervaring begrijpen waar je tegenaan loopt.’

Hoop en wanhoop

Bij de Write Watchers-avonden is Jan vooral aanwezig in zijn rol als coördinator. ‘Daarbij draait het om de praktische zaken: voelt iedereen zich thuis, is er voldoende koffie en thee en zijn de toiletten schoon en toegankelijk,’ meldt hij met een glimlach. Maar als professioneel schrijver wordt hem soms ook inhoudelijk advies gevraagd. ‘Bijvoorbeeld wat je moet doen als je te kampen hebt met een stevig writers block. Mijn raad in dat geval? Ga lekker even helemaal wat anders doen! Je blijven blindstaren
op een tekst levert vaak niet de broodnodige inspiratie op. Als je jezelf wat afleidt, komt die na verloop van tijd meestal vanzelf.’

Ook technische vragen passeren de revue. Hoe zorg je ervoor dat jouw manuscript wordt opgepakt bij een uitgever? Waar loop je tegenaan als je besluit om in eigen beheer een boek uit te brengen?

‘Het is lastig om een verhaal gepubliceerd te krijgen. Vaak is het een zaak van lange adem en balanceren tussen hoop en wanhoop,’ stelt Jan. Hij moedigt de aanwezigen weleens aan een stukje voor te lezen uit eigen werk. ‘Voor sommigen een hele stap, want dit is misschien de eerste keer dat je je verhaal deelt met mensen van buiten je eigen hechte kring én van hen feedback krijgt.’

Feiten en fictie

Annet heeft bij Write Watchers ook een paar keer voorgelezen uit de historische roman waaraan ze werkt. ‘Eng? Nee, niet echt. Je kunt uiteraard zelf bepalen wat en hoeveel je deelt en het is nuttig om daarna reacties te krijgen. Bovendien zijn we bij deze bijeenkomsten lief voor elkaar en geven we weinig harde kritiek.’ Wel is ze naar eigen zeggen attent gemaakt op nuttige aandachtspunten, zoals het zoeken naar een goede mix tussen fictie en feiten. ‘Ik schrijf mijn familiegeschiedenis, vooral om de gereformeerde keuzes van mijn voorouders beter te kunnen begrijpen in de maatschappelijke context en tijdgeest van toen. Hiervoor duik ik regelmatig in archieven en vervolgens probeer
ik de puzzelstukjes aan informatie op elkaar te laten aansluiten.

Daarbij is het soms nodig om te filosoferen over praktische zaken, zoals: wat aten ze toen? Hoe laat stonden ze op? Dit is een kwestie van interpretatie en voorstellingsvermogen. Dit vind ik belangrijk, want ik streef ernaar mijn persoonlijke verhaal wat breder en algemener te maken, zodat het ook voor anderen interessant kan zijn. Voor mijn beleidswerk ben ik wel gewend om uit een grote brij aan informatie het juiste te halen, maar een boek schrijven is uiteraard geheel iets anders. De adviezen
vanuit Write Watchers houden me hierbij “bij de les”. Verder kan ik in zo’n onderzoeksfase weleens een beetje uit de schrijfflow raken, maar ook die pik ik vaak weer gemakkelijker op na zo’n maandelijkse ontmoeting met mede-schrijvers.’

In de kast

Van tijd tot tijd nodigt Jan een gastspreker uit voor een bijeenkomst van Write Watchers. ‘Iemand die uit eigen ervaring kan vertellen hoe het voelt om te publiceren, is vaak een inspirerend voorbeeld. Verder hebben wij in onze bibliotheek een speciale boekenkast met Eemlandse schrijvers.’ Naast samen spreken over schrijfvaardigheid en hopen op het maken van een beststeller is het vast óók een wens van de Write Watchers om in die kast te geraken.

Redactie
Deze artikelenreeks is tot stand gekomen in samenwerking met Fatima Essabani, lid van de SPN-werkgroep Leven Lang Ontwikkelen. Zij zet zich namens SPN in om cultureelmaatschappelijke activiteiten meer aandacht te geven en zo bibliotheken door het hele land te inspireren. Fatima: ‘Deze community van lokale schrijvers sluit perfect aan bij de kernwaarden van de Bibliotheek als de plek voor verhalen, leren en elkaar ontmoeten. Ik denk dat opzet van Write Watchers andere bibliotheken kan inspireren om schrijvers samen te brengen om het creatieve proces te versterken.’